Ասպիրանտուրայի ընդունելության մասնագիտական քննության հարցաշար

04/05/2016
1.     Հայ գրական լեզվի զարգացման փուլերը:
2.     Ժամանակակից գրական հայերենի  երկու տարբերակները՝  արևելահայերեն և արևմտահայերեն. դրանց կազմավորման ու զարգացման համառոտ ակնարկ:
3.     Ժամանակակից հայերենի տիպաբանական համառոտ բնութագիր:
4.     Հնչյուն և հնչույթ:
5.     Հայերենի հնչյունական համակարգը:
6.     Ձայնավորներ. դրանց բնութագիրը և դասակարգումը:
7.     Բաղաձայնական համակարգը. բաղաձայնների դասակարգման սկզբունքները:
8.     Ժամանակակից հայերենի երկհնչյունները:
9.     Արտասանվածքի տրոհում և վանկ: Վանկի տեսակները:
10.   Հնչյունափոխություն. հնչյունափոխական գործոններ և հնչյունափոխության տեսակները:
11.    Բառագիտության առարկան: Պատմական /տարժամանակյա/ և համաժամանակյա բառագիտություն: Բաժինները և գիտակարգերը:
12.  Բառը որպես լեզվական միավոր:
13.  Բառիմաստաբանություն: Բառիմաստ և բառի ձև, բառույթ:
14.  Մենիմաստություն և բազմիմաստություն:
15.  Իմաստափոխություն:
16.  Բառերի տեսակները ըստ ձևաիմաստային փոխհարաբերության:
17.  Բառ և  ձևույթ: Բառի ձևույթային վերլուծություն:
18.  Բառակազմական հիմք. տեսակները:
19.  Բառերի տեսակներն ըստ կազմության: Բաղադրիչների հարաբերությունները:
20.  Ածանցում: Ածանցների դասակարգումը  (ըստ դիրքի, ըստ խոսքի մասեր կերտելու դերի, ըստ գործածականության  աստիճանի):
21.  Ածանցների հոմանիշությունը, հականիշությունը, համանունությունը:
22.  Ժամանակակից հայերենի բառապաշարի ընդհանուր բնութագիրը, պատմական շերտերը: Հիմնական բառապաշար և եզրային բառապաշար:
23.  Սահմանափակ գործածության բառեր՝ տերմիններ, բառական հնաբանություն և նորաբանություն, գործառական տարբեր ոճերին հատուկ  բառեր:
24.  Դարձվածաբանություն. դարձվածը որպես լեզվական միավոր, հիմնական  առանձնահատկությունները:
25.  Հայ բառարանագրություն: Հայերենի բառարանների հիմնական տեսակները:
26.  Ձևաբանությունը որպես քերականության բաժին, ուսումնասիրության առար­կան:
27.  Քերականական կարգեր:
28.  Քերականական ձև և իմաստ:
29.  Կցականությունն ու թեքականությունը, համադրականությունն ու վերլուծակա-նությունը ժամանակակից հայերենի քերականական համակարգում:
30.  Բառի քերականական ձև. հիմք և վերջավորություն:
31.   Խոսքի մասերի  համակարգը հայերենում: Խոսքի մասերի  դասակարգման սկզբունքը:
32.  Գոյականը որպես խոսքի մաս. նրա առանձնահատկությունները, իմաստային-քերականական խմբերը:
33.  Գոյականի թվի կարգը. կազմության, իմաստային, կիրառական յուրահատկությունները:
34.  Հոլովի կարգը: Հոլովման ձև, իմաստ և պաշտոն:
35.  Հոլովները և դրանց  կազմությունը:
36.  Արտաքին և ներքին հոլովումներ: Զուգաձևությունները հոլովումների համակարգում:
37.  Առկայացման քերականական կարգը, ձևավորումը, իմաստային ու կիրառական բնութագիրը:
38.  Ածականը որպես խոսքի մաս. առանձնահատկությունները:
39.  Թվականը որպես խոսքի մաս. առանձնահատկությունները, տեսակները:
40.  Դերանունը որպես խոսքի մաս. առանձնահատկությունները: Դերանվան հա­րա­­բերակցությունն այլ խոսքի մասերի հետ. ընդհանրություններն ու տարբե­րու­թյուն­ները:
41.  Դերանունների տեսակները արդի հայերենում:
42.  Դերանունների  իմաստային, ձևաբանական ու շարահյուսական  հատկությունները:
43.  Բայը որպես խոսքի մաս:
44.  Բայի իմաստային, քերականական և բառակազմական առանձնահատկությունները:
45.  Բայի անդեմ և  դիմավոր ձևերը. դրանց ընդհանուր ձևաբանական հատկանիշները՝ բայիմաստ և սեռ:
46.  Բայի կազմությունը՝ պարզ և ածանցավոր: Ածանցավոր բայերի տեսակները:
47.  Բայի հիմքերը  (անորոշի, կատարյալի, դերբայական)  և դրանց դերը բայի ձևակազմական համակարգում:
48.  Բայի սեռի քերականական կարգը: Բայի սեռերը՝ ներգործական, կրավորական, չեզոք:
49.  Ձևի և բովանդակության փոխհարաբերությունը սեռի քերականական կարգում:
50.  Բայի սեռերը՝ ներգործական, կրավորական, չեզոք:
51.  Դերբայների դասակարգումն ըստ գործառույթի՝ բուն (անկախ) և ձևակազմիչ (կախյալ) դերբայներ:
52.  Բայի եղանակի քերականական կարգը:
53.  Բայի ժամանակի քերականական կարգը:
54.  Խոնարհում: Խոնարհման տեսակները (լծորդությունները):
55.  Ժխտական խոնարհում:
56.  Անկանոն բայեր:
57.  Մակբայը որպես խոսքի մաս: Մակբայների իմաստային, քերականական  և  բառակազմական առանձնահատկությունները:
58.  Կապը որպես խոսքի մաս: Բուն կապեր և կապական բառեր: Կապերի  տե­սակ­­ներն ըստ դիրքի, ըստ իմաստի:
59.  Շաղկապը որպես խոսքի մաս. տեսակները (համադասական, ստորադասական):    
60.  Համադասական շաղկապների  տեսակները, կիրառությունները:
61.  Ստորադասական շաղկապների տեսակները, կիրառությունները:
62.  Վերաբերականը որպես խոսքի մաս: Կազմությունը, տեսակները, կիրառու­թյուն­ները:
63.  Ձայնարկությունը որպես խոսքի մաս: Տեսակները և կազմության յուրա­հատ­կու­թյունները: 
64.  Շարահյուսության  ուսումնասիրության առարկան (բառակապակցություն, նախադասություն, նախադասությունների կապակցություն):
65.  Շարահյուսական  կապակցություն. բաղադրիչների կապակցման եղանակները (համաձայնություն, խնդրառություն, առդրություն)  և միջոցները  (վերջա­վորու­թյուն,            հերթագայություն, շաղկապ, շարադասություն, հնչերանգ և այլն):
66.  Բառակապակցությունը որպես շարահյուսական միավոր: Տեսակները:
67.  Նախադասությունը որպես շարահյուսական միավոր
68.  Նախադասության հաղորդակցային արժեքը: Նախադասության հատկանիշները:
69.  Նախադասության տեսակներն ըստ երանգի:
70.  Նախադասությունների կառուցվածքային տեսակները:
71.  Նախադասության անդամի ըմբռնումը հայ քերականագիտության մեջ:
72.  Նախադասության անդամի և խոսքի մասի հարաբերակցության հարցը: Նախա­­դասության անդամի արտահայտությունը  բառով և բառակապակցությամբ:
73.  Նախադասության գլխավոր անդամներ: Ենթական և նրա արտահայտությունը:
74.  Ստորոգյալ. քերականական ձևավորումը: Պարզ և բաղադրյալ ստորոգյալներ:
75.  Նախադասության  երկրորդական անդամների դասակարգումը:
76.  Գոյական անդամի լրացումներ:
77.  Բայական անդամի լրացումներ: Խնդիրներ:
78.  Բայական անդամի լրացումներ: Պարագաներ:
79.  Նախադասության բազմակի (համադաս) անդամներ. դրանց կապակցման եղանակներն ու միջոցները:
80.  Շարադասություն: Բնութագիրը: 
81.  Միակազմ նախադասություն: Բնութագիրը, տեսակները (դիմավոր և անդեմ միակազմ նախադասություններ):
82.  Բառ-նախադասություն.  յուրահատկությունները, կիրառությունները:
83.  Բարդ նախադասություն: Բնութագիրը:
84.  Բարդ նախադասության բաղադրիչ նախադասությունների կապակցման բառական և շարահարական եղանակներն ու միջոցները:
85.  Նախադասությունների կապակցման բառական միջոցներ` հարաբերականներ, հարաբերյալներ:
86.  Նախադասությունների կապակցման շարահարական միջոցներ (հնչերանգ, շարադասություն, եղանակաժամանակային ձևերի համապատասխանություն և այլն):
87.  Համադասությունն ու ստորադասությունը բարդ նախադասության կառուց­վածքում:
88.  Բարդ համադասական նախադասություն: Բնութագիրը, տեսակները, կապակցման միջոցները:
89.  Բարդ ստորադասական նախադասություն: Բնութագիրը, տեսակները: Բաղադրիչների կապակցման միջոցները:
90.  Գլխավոր (գերադաս) և  երկրորդական (ստորադաս) նախադասություններ:
91.  Բարդ ստորադասական նախադասության բաղադրիչների հարաբե­րակ­ցությունը պարզ նախադասության անդամներին և յուրահատկությունները:
92.  Գլխավոր անդամներին հարաբերակից ստորադաս նախադասություններ:
93.  Երկրորդական անդամներին հարաբերակից՝  գոյականական անդամի լրա­ցում, բայական անդամի լրացում նախադասություններ և հետևանքի, ամբողջ գլխավոր                նախադասությանը լրացնող երկրորդական նախադասություններ:
94.  Շարահարական բարդ նախադասություն: Համադասության և ստորա­դա­սու­թյան դրսևորման յուրահատկությունները և  հնչերանգի դերն այդ հարցում:
95.  Բազմաբաղադրիչ բարդ նախադասություն: Բազմաբաղադրիչ բարդ համադասական և բարդ ստորադասական նախադասություններ:
96.  Փոխակերպում: Բարդ ստորադասական նախադասության փոխակերպումը պարզի: Չփոխակերպվող երկրորդական նախադասություններ:
97.  Մեջբերվող խոսք: Տեսակները:
98.  Ուղղակի խոսքի փոխակերպումը անուղղակիի:
99.  Պարբերույթ: Պարբերույթի կառուցվածքային յուրահատկությունները, տեղը շարահյուսական կառուցվածքում, ոճական արժեքը
100.   Շարահյուսության ուսումնասիրության առարկան: Նախադասություններիքե­­­րականական հարաբերությունները:
101.   Նախա­դա­սու­թյունների կապակցման միջոցները. բառական  և քերականական: 
 
Գրականության ցանկ
1.   Ժամանակակից հայոց լեզու,  ՀՀ ԳԱԱ հրատ., հհ. 1, 2. 3:                            
2.  Ասատրյան Մ.Ե., Ժամանակակից հայոց լեզու. ձևաբանություն, Ե.,1983:
3.  Ասատրյան Մ.Ե., Ժամանակակից հայոց լեզու. շարահյուսություն, Ե., 1987:
4.   Սուքիասյան Ա.Մ., Ժամանակակից հայոց լեզու (հնչյունաբանություն, բառագիտություն, բառակազմություն, 1982, 1987, 1999), Ե., ԵՊՀ հրատ։

Հայտարարություններ

Ատենախոսություններ

Դոնարա Վրույրի Բախչինյան «Մկրտիչ Սարգսյանի արձակի լեզուն և ոճը» թեկնածուական ատենախոսություն)  Ժ.02.01 «Հայոց լեզու»

27.11.2017, ժ.15-ին

Գիտական  ղեկավար...

Փառանձեմ Գառնիկի Մեյթիխանյան   «Աստվածաշնչի հատկանվանաբանություն»  

 (դոկտորական ատենախոսություն)  Ժ.02.01 «Հայոց լեզու»

25.09.2017, ժ.15-ին

Պաշտոնական..ընդդիմախոսներ...

 
Education - This is a contributing Drupal Theme
Design by WeebPal.